Spis treści
Wstęp    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .     5
1. Charakterystyka procesu starzenia    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .     9
Zmiany w narządach charakterystyczne dla okresu starości    .    .    .    .    .    .    12
Zmiany w układzie krążenia      .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    13
Zmiany w układzie oddechowym  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    13
Zmiany w aparacie ruchu     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   14
Zmiany w układzie nerwowym      .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   18
Wielochorobowość    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    18
2. Choroby najczęściej występujące u osób starszych .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   19
Układ sercowo-naczyniowy  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   19
Choroba nadciśnieniowa     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   19
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   21
Choroba niedokrwienna serca (CHNS)  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   21
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   22
Przewlekła niewydolność serca (PNS) .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   23
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   25
Miażdżyca zarostowa tętnic kończyn dolnych    .    .    .    .    .    .    .    .    .   25
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   26
Cukrzyca    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   28
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   29
Choroby aparatu ruchu   .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   29
Zmiany zwyrodnieniowo-wytwórcze  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   30
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   30
Osteoporoza starcza  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   31
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   32
Reumatoidalne zapalenie stawów (rzs)     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   33
  Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   33
Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (zzsk)     .    .    .    .    .    .    .   35
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   35
Inne schorzenia i problemy wieku starczego     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   38
Choroba zakrzepowo-zatorowa      .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   38
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   38
Udar mózgu    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   39
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   39
Choroba Parkinsona .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   42
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   42
Depresja     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   43
Otępienie (demencja)     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   44
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   45
Upośledzenie sprawności zmysłów wzroku i słuchu     .    .    .    .    .    .    .   46
Nietrzymanie kału i moczu .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   46
Upadki  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   47
Postępowanie usprawniające    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   50
Odleżyny    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   52
Proflaktyka przeciwodleżynowa i postępowanie
usprawniające     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   55
3. Specyfka postępowania usprawniającego w geriatrii .    .    .    .    .    .    .    .    .   57
Wskazówki metodyczne  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   61
Pozycje ułożeniowe w różnych stanach chorobowych   .    .    .    .    .    .    .    .   65
Leżenie tyłem po udarze      .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   65
Niewydolność układu krążenia      .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   68
Niewydolność oddechowa   .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   69
Przemieszczanie chorego     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   69
Asekuracja w czasie chodu  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   73
4. Badania klinimetryczne osób w starszym wieku   .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   77
Całościowa Ocena Geriatryczna (COG) .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   77
Skrócony Test Sprawności Umysłowej wg Hodgkinsona
(AMTS – Abbreviated Mental Test Score)    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   78
Skala Oceny Podstawowych Czynności w Życiu Codziennym
(Skala Katza; ADL – Activities of daily living)   .    .    .    .    .    .    .    .    .   80
Skala Oceny Równowagi i Chodu .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   81
Skala Oceny Złożonych Czynności Życia Codziennego
(Skala Lawtona, IADL)  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   85
Geriatryczna Skala Oceny Depresji    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   87
Wskaźnik funkcjonalny „RETPY”.    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   89
Skala Oxford   .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   91
Test Folsteina  .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   92
Kwestionariusz oceny stanu psychicznego wg E. Pfeifera      .    .    .    .    .   93
Bibliografa     .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   95
Spis rycin   .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   99
Spis tabel    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .    .   101